DefinicjaFreelancer to wykonawca, który pracuje sam i odpowiada za projekt osobiście, czasem z pomocą zaufanych współpracowników. Agencja to firma z zespołem specjalistów, w której pracę dzieli się między kilka osób, a z klientem zwykle rozmawia opiekun projektu. Obie formy mogą zrobić dobrą stronę firmową; różnią się kontaktem, zakresem i rodzajem ryzyka.
Czym różni się freelancer od agencji przy stronie firmowej?
Przede wszystkim tym, ile osób pracuje nad stroną i z kim rozmawiasz. U freelancera jedna osoba zbiera wymagania, projektuje, buduje i wprowadza poprawki. W agencji pracę dzieli się między kilka osób, a z Tobą kontaktuje się zwykle opiekun projektu (project manager), który przekazuje ustalenia zespołowi.
Żadna z tych form nie jest z góry lepsza. Dobra agencja i dobry freelancer zadają te same pytania o Twoich klientów i cel strony, a słaby wykonawca trafia się w obu grupach. Ogólne pytania do każdego wykonawcy opisuję w artykule Jak wybrać wykonawcę strony internetowej; tu skupiam się na tym, co różni te dwie drogi.
Jak wygląda kontakt i podejmowanie decyzji?
Z freelancerem rozmawiasz bezpośrednio z osobą, która robi stronę, więc pytanie i odpowiedź nie przechodzą przez pośrednika. Prośbę o zmianę słyszy ten, kto ją wprowadzi, a decyzje zapadają zwykle szybciej.
W agencji kontakt jest bardziej uporządkowany: stałe spotkania, harmonogram, ktoś, kto pilnuje terminów, gdy Ty nie masz czasu. To wygoda przy większym projekcie, w którym bierze udział kilka osób po Twojej stronie. Minusem bywa dłuższa droga informacji: uwaga przekazana opiekunowi trafia do grafika albo programisty z drugiej ręki.
Elastyczność wygląda różnie po obu stronach. Freelancer łatwiej dopasuje się do nietypowej prośby, ale ma ograniczony czas, więc przy kilku projektach naraz Twój może poczekać. Agencja może dołożyć osobę, gdy robi się pilnie, ale zmiana zakresu w trakcie zwykle przechodzi przez formalną ścieżkę.
Kto zrobi projekt graficzny, teksty i SEO?
W agencji najczęściej różne osoby: projektant odpowiada za wygląd, copywriter za teksty, specjalista SEO za widoczność w Google, a programista za działanie. U freelancera część tych rzeczy robi on sam, a resztę dostarczasz Ty albo osoby, z którymi współpracuje.
Dlatego przy freelancerze zapytaj wprost, co robi sam, a co zleca dalej. Wielu programistów projektuje i buduje strony, dba o podstawy SEO (tytuły, opisy, szybkość, mapę strony), ale nie pisze tekstów ani nie prowadzi kampanii reklamowych. Przy agencji zapytaj, które z tych ról są w wycenie, bo zespół w portfolio nie zawsze oznacza zespół w Twoim projekcie.
Teksty to osobny temat w obu przypadkach. Nawet jeśli wykonawca ma copywritera, wiedzę o Twojej firmie, klientach i cenach masz Ty. Treść jest Twoja, a dobry wykonawca pomaga ją ułożyć: podpowiada, czego szukają klienci, czego brakuje i gdzie to pokazać.
Co, jeśli jedyna osoba od strony zachoruje albo zniknie?
To główne ryzyko współpracy z freelancerem i warto o nim powiedzieć głośno. Gdy jedna osoba zna całą stronę, jej choroba, urlop albo zmiana pracy zatrzymuje zmiany. Agencja zwykle ma kogoś na zastępstwo, choć i tam ludzie się zmieniają, a firma może zakończyć działalność.
W praktyce ważniejsze od tego, czy wykonawca to jedna osoba, czy zespół, jest to, gdzie są konta, kod i wiedza o stronie. Jeśli domena, hosting i pliki są na koncie wykonawcy, problem masz w obu przypadkach. Jeśli są na Twojej firmie i opisane, inny programista przejmie stronę bez zaczynania od zera.
Czy agencja jest droższa od freelancera?
Zwykle tak, ale to nie musi znaczyć „przepłacasz”. W cenie agencji jest praca kilku osób, koordynacja, opiekun projektu i koszty utrzymania zespołu. Freelancer ma mniejsze koszty stałe, ale też mniej rąk do pracy i mniej specjalizacji w jednym miejscu.
Zamiast porównywać same kwoty, porównaj, co jest w środku: projekt, liczba podstron, teksty, SEO, pomoc z domeną i hostingiem, opieka po starcie. Od czego zależy cena strony, opisuję w artykule Ile kosztuje strona internetowa dla firmy.
Jak ograniczyć ryzyko, niezależnie od wyboru?
Zadbaj o to, żeby strona nie zależała od jednej osoby ani jednej firmy. Te same zasady chronią Cię przy freelancerze i przy agencji.
- Umowa. Nawet krótka: zakres, termin, sposób odbioru, przeniesienie praw autorskich do projektu i kodu oraz to, co wykonawca przekazuje na koniec współpracy.
- Konta na Twoją firmę. Domena, hosting, Google Search Console, wizytówka Google i analityka zapisane na Ciebie, a wykonawca dostaje do nich dostęp. W Search Console właściciel usługi sam dodaje i usuwa użytkowników, więc zmiana wykonawcy to kilka kliknięć. Więcej o domenie i hostingu w artykule Domena i hosting.
- Kod w repozytorium. Repozytorium to miejsce, w którym zapisany jest kod strony razem z historią zmian. Może być na Twoim koncie albo na koncie wykonawcy z możliwością przekazania: w GitHubie repozytorium da się przenieść na inne konto razem z historią. Jak działa historia zmian, wyjaśniam w artykule Kontrola wersji po ludzku.
- Krótka dokumentacja. Gdzie jest strona, jak ją opublikować, gdzie są kopie zapasowe, jakie usługi są podpięte i gdzie trzymane są hasła. Jedna strona tekstu wystarczy, żeby inny programista wiedział, od czego zacząć.
- Wersja testowa w trakcie prac. Oglądasz stronę, zanim zobaczą ją klienci, i widzisz postęp, a nie tylko obietnice. Opisuję to w artykule Środowisko testowe (staging).
- Jasne zasady po starcie. Kto wprowadza zmiany, jak szybko i kto zastępuje wykonawcę, gdy jest niedostępny. Co zwykle obejmuje opieka, piszę w artykule Opieka nad stroną.
O co zapytać freelancera, a o co agencję?
Freelancera pytaj o zastępstwo i zakres, agencję o ludzi i drogę informacji. Kilka pytań, które wyjaśniają najwięcej:
- Freelancer: co robisz sam, a co zlecasz dalej i komu? Co się dzieje, gdy jesteś na urlopie albo chorujesz? Ile projektów prowadzisz naraz? Czy po zakończeniu współpracy inny programista łatwo przejmie stronę?
- Agencja: kto konkretnie będzie pracował nad moją stroną? Czy będę mieć kontakt z projektantem albo programistą, czy tylko z opiekunem? Co się zmienia, gdy osoba z zespołu odejdzie? Czy strona powstaje na Waszym własnym systemie, czy da się ją przenieść?
Kiedy lepszy freelancer, a kiedy agencja?
To zależy od zakresu. Freelancer zwykle wystarcza, gdy potrzebujesz strony firmowej z kilkoma podstronami, treści przygotujesz sam i zależy Ci na bezpośrednim kontakcie. Agencja bywa wygodniejsza, gdy w jednym projekcie potrzebujesz naraz identyfikacji wizualnej, tekstów, kampanii reklamowych i stałego wsparcia kilku specjalistów.
Ja pracuję sam: projektuję i buduję strony dla firm, pomagam z domeną i hostingiem i opiekuję się stroną po starcie. Treści dostarcza klient, a strona i wszystkie konta zawsze należą do niego, więc nie jest uzależniony ode mnie.
Zanim wybierzesz
- Czego potrzebujesz poza samą stroną: logo, tekstów, reklam, stałej obsługi?
- Kto po Twojej stronie przygotuje treści i zdjęcia?
- Czy wolisz rozmawiać z wykonawcą, czy z opiekunem projektu?
- Czy domena, hosting i kod będą na Twojej firmie?
- Kto przejmie stronę, gdy wykonawca będzie niedostępny?
Najczęstsze pytania
Czy freelancer może zrobić stronę tak samo dobrze jak agencja?
Tak, przy stronie firmowej o typowym zakresie liczy się przede wszystkim doświadczenie konkretnej osoby, a nie wielkość firmy. Różnica pojawia się, gdy projekt wymaga wielu specjalizacji naraz, np. identyfikacji wizualnej, tekstów i kampanii reklamowych.
Co zrobić, gdy freelancer przestaje odpowiadać?
Jeśli domena, hosting i kod są na Twojej firmie, zlecasz zmiany innemu programiście i dajesz mu dostęp. Jeśli są na koncie wykonawcy, zacznij od odzyskania domeny i dostępów, a przy następnej stronie zapisz je na siebie od pierwszego dnia.
Czy agencja zawsze pisze teksty na stronę?
Nie zawsze. Część agencji ma copywriterów, część oczekuje treści od klienta. Zapytaj, czy teksty są w wycenie, i pamiętaj, że nawet najlepszy copywriter potrzebuje od Ciebie wiedzy o firmie, klientach i ofercie.